Veličina i prokletstvo

VELIČINA I PROKLETSTVO : od Dositeja do Skerlića i Matoša / Radomir Konstantinović ; Priredili Gojko Tešić i Iva Tešić.
Šabac : Fondacija „Stanislav Vinaver“, 2018 (Novi Sad : Sajnos),
313 str. ; 22 cm¸
ISBN 978-86-6050-001-6 (karton sa omotom). Tiraž 500.
COBISS.SR-ID 269005068 /
Sabrana dela Radomira Konstantinovića ;
ǂtom ǂ19. Vinaverova biblioteka.

1,200.00 рсд

Opis

U podnaslovu knjige Veličina i prokletstvo „Od Dositeja do Skerlića i Matoša“ naznačen je ne samo vremenski okvir, nego i neka vrsta paradigme  u kojoj se prepoznaje prosvetitelјstvo kao osnovno načelo preporoda i promene unutar poetike razdoblјa, odnosno stilske formacije. Preciznije rečeno, od Dositejevog rodonačelničkog prosvetitelјstva 18. veka do Skerlićevog prosvetitelјskog aktivizma srpske moderne na početku 20. veka (do 1914. godine).

 Knjigu čini 36 tekstova o 16 pisaca: o Dositeju (2),  Vuku (2), Đ. Markoviću Koderu, Đ. Jakšiću (2), L. Kostiću (6), S. Markoviću, Matavulјu (4), L. Lazareviću (4), V. Iliću, M. Jakšiću, B. Stankoviću, Disu (3), D. Srezojeviću, B. Lazareviću, D. Mitrinoviću i Skerliću (2). Još jedan statistički pokazatelј je veoma interesantan u onoj ravni koja se označava odrednicama epohe i pravci, odnosno stilske formacije: prosvetitelјstvo (jedan pisac – dva teksta), romantizam (4 pisca – 11 tekstova), realizam (3 pisca – 9 tekstova) i simbolizam/srpska moderna (8 pisaca – 11 tekstova).  U vremenskom kontekstu prosvetitelјstvo – srpska moderna, imajući u vidu Konstantinovićev antologijski odabir, njegovi pisci su: Dositej, Vuk, Đura Jakšić, Laza Kostić (kao stožer moderne poetike), potom Matavulј, Laza Lazarević, Bora Stanković, Dis (kao drugi povlašćeni pesnik unutar njegovog sistema pesničkih vrednosti) i Jovan Skerlić. Većina eseja o navedenim piscima zasigurno su antologijskog tipa i deo su onoga što je najvrednije u srpskoj književnosti modernoga doba.

 Poetički okvir ove knjige čine tekstovi „Naše podneblјe“ (reč je o eseju koji je u osnovi Konstantinovićevo književnoteorijsko stanovište o tradiciji kao fenomenu u kontekstu srpske književnosti) i „Gluma protiv smrti“ (esej kao neka vrsta Konstantinovićevog književnoistorijskog i književnoteorijskog opravdanja izbora iz Skerlićevog obimnog stvaralačkog opusa, odnosno obrazloženja i objašnjenja zašto je važno baviti se i piscima koji se ne uklapaju u priređivačevu poetiku a koji su, po njemu, temelјi moderne srpske književnosti.